Τελευταία Νέα
Διεθνή

Όπως Ελλάδα... Τραγέλαφος στη Γερμανία – Γραφειοκρατία, διαφθορά εξαφάνισαν επενδύσεις 23 δισ. ευρώ σε υποδομές το 2025

Όπως Ελλάδα... Τραγέλαφος στη Γερμανία – Γραφειοκρατία, διαφθορά εξαφάνισαν επενδύσεις 23 δισ. ευρώ σε υποδομές το 2025
Το 86% των πόρων του Ειδικού Ταμείου χρησιμοποιήθηκε για άλλους σκοπούς το 2025, σύμφωνα με υπολογισμούς του Cologne Institute for Economic Research (IW) ενώ το ifo Institute εκτιμά το ποσοστό στο 95%
Η περίφημη γερμανική αποτελεσματικότητα και συνέπεια φαίνεται ότι αποτελούν πλέον μια μακρινή ανάμνηση…
Πριν από έναν χρόνο, η Bundestag ενέκρινε το λεγόμενο ειδικό ταμείο.
Δώδεκα μήνες αργότερα, ειδικοί ερευνητές διαπιστώνουν ότι μόνο ένα μικρό μέρος των χρημάτων κατευθύνεται σε υποδομές και μέτρα προστασίας του κλίματος.
Ένα έτος μετά την υιοθέτηση του Ειδικού Ταμείου για Υποδομές και Κλιματική Ουδετερότητα (SVIK) από τη Bundestag, δύο οικονομικά ινστιτούτα καταλήγουν σε αρνητικό ενδιάμεσο απολογισμό.
Το 86% των πόρων χρησιμοποιήθηκε για άλλους σκοπούς το 2025, σύμφωνα με υπολογισμούς του Cologne Institute for Economic Research (IW).
Το ifo Institute του Μονάχου εκτιμά ακόμη ότι το ποσοστό φτάνει το 95% του νέου χρέους που δεν κατευθύνθηκε σε πρόσθετες επενδύσεις υποδομών.
«Η CDU/CSU και το SPD είχαν την ευκαιρία να καλύψουν το επενδυτικό κενό», δήλωσε ο ερευνητής του IW Tobias Hentze.
«Δεν την αξιοποίησαν μέχρι τώρα».

Για την κάλυψη δημοσιονομικών κενών

Παρόμοιο συμπέρασμα εξάγει και ο πρόεδρος του ifo, Clemens Fuest.
«Διαπιστώσαμε ότι οι πολιτικοί χρησιμοποίησαν τα χρηματοδοτούμενα μέσω χρέους κεφάλαια σχεδόν εξ ολοκλήρου για άλλους σκοπούς, δηλαδή για να καλύψουν δημοσιονομικά κενά», ανέφερε. «Αυτό είναι μεγάλο πρόβλημα». Τα χρήματα θα έπρεπε να χρησιμοποιούνται για πρόσθετες επενδύσεις που στηρίζουν τη μακροπρόθεσμη οικονομική ανάπτυξη.
Σύμφωνα με την ανάλυση του ifo, ο δανεισμός το 2025 μέσω του ειδικού ταμείου αυξήθηκε κατά 24,3 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, οι πραγματικές επενδύσεις της ομοσπονδιακής κυβέρνησης είναι μόλις κατά 1,3 δισ. ευρώ υψηλότερες σε σχέση με το 2024.
Έτσι προκύπτει ένα κενό 23 δισ. ευρώ σε νέο χρέος, το οποίο δεν κατευθύνθηκε σε πρόσθετες επενδύσεις.
Η καταχρηστική πρακτική προκύπτει, συνεπώς, από το γεγονός ότι η κυβέρνηση μείωσε το ύψος των επενδύσεων στον βασικό προϋπολογισμό.
«Υπήρξαν μεταφορές επιμέρους κονδυλίων από τον βασικό προϋπολογισμό στο χρηματοδοτούμενο με δανεισμό μέσω SVIK», δήλωσε η οικονομολόγος του ifo Emilie Höslinger.
«Σε αυτά περιλαμβάνονται ιδίως επιδοτήσεις στον τομέα των μεταφορών, με αποτέλεσμα να επενδυθούν λιγότερα στον βασικό προϋπολογισμό σε σχέση με προηγούμενα έτη».
Συνεπώς, μεγάλο μέρος των επενδύσεων του ειδικού ταμείου δεν είναι πρόσθετο.

Αυξηση των επενδύσεων μόλις… 2 δισ. ευρώ το 2024

Σύμφωνα με το IW, οι πραγματικές κεφαλαιουχικές δαπάνες της ομοσπονδιακής κυβέρνησης το 2025, συμπεριλαμβανομένου του ειδικού ταμείου και μετά από προσαρμογή για χρηματοοικονομικές συναλλαγές, ανήλθαν σε περίπου 71 δισ. ευρώ.
Αυτό αντιστοιχεί σε ονομαστική αύξηση μόλις 2 δισ. ευρώ σε σύγκριση με το 2024 — «μόλις αρκετή για να αντισταθμίσει τον πληθωρισμό».
Σύμφωνα με τη μελέτη, επιπλέον 12 δισ. ευρώ από το ειδικό ταμείο αντικατέστησαν δαπάνες που προηγουμένως χρηματοδοτούνταν από τον βασικό προϋπολογισμό. «Λέξη-κλειδί: σιδηροδρομικός σταθμός διαλογής», δήλωσε ο Hentze.
Για παράδειγμα, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση κατατάσσει ως επενδύσεις από το ειδικό ταμείο τα «άμεσα κόστη μετασχηματισμού» για τα νοσοκομεία.
Τα ποσά αυτά καλύπτουν τρέχοντα λειτουργικά έξοδα.
Η κυβέρνηση είχε προγραμματίσει να δαπανήσει 19 δισ. ευρώ από το SVIK. «Άρα, μόνο τρία από τα τέσσερα προγραμματισμένα ευρώ εκταμιεύτηκαν πραγματικά», αναφέρει το IW.
CDN media
Έλλειψη μηχανισμού ελέγχου ως «γενετικό ελάττωμα»

«Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση δεν πέτυχε ούτε τους δικούς της στόχους στον βασικό προϋπολογισμό», καταλήγει το ινστιτούτο.
Για να έχει πρόσβαση στο ειδικό ταμείο, η κυβέρνηση πρέπει να επενδύει τουλάχιστον το 10% των τακτικών δαπανών της.
Στον σχεδιασμό το ποσοστό αυτό επιτεύχθηκε οριακά — στην πράξη όμως ήταν μόλις 8,7%.
«Αυτό δεν έχει συνέπειες: η απαίτηση αφορά μόνο τις προγραμματισμένες, όχι τις πραγματικές δαπάνες», επισημαίνει το IW. «Αυτό σημαίνει ότι λείπει ένας αποτελεσματικός μηχανισμός ελέγχου — ένα δομικό γενετικό ελάττωμα».
Το IW ζητά η κυβέρνηση να τηρήσει το 2026 την υπόσχεσή της για προσθετικότητα και να ευθυγραμμίσει συστηματικά τις δαπάνες με την ανάπτυξη υποδομών και την κλιματική ουδετερότητα.
Αυτό απαιτεί επίσης ταχύτερες διαδικασίες στη δημόσια διοίκηση.
«Στο μέλλον, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση θα έχει τη δυνατότητα να μειώσει το ποσοστό κατάχρησης», δήλωσε ο ειδικός του ifo Max Lay.
Για τον σκοπό αυτό θα πρέπει να αυξηθούν οι επενδυτικές δαπάνες στον βασικό προϋπολογισμό.

Το Υπουργείο Οικονομικών απορρίπτει τις κατηγορίες
.
Σύμφωνα με εκπρόσωπο, τα χρήματα χρησιμοποιήθηκαν όπως προβλέπεται για πρόσθετες επενδύσεις στον εκσυγχρονισμό του κράτους, οι οποίες συμπληρώνουν τις επενδύσεις του βασικού προϋπολογισμού.
Το υπουργείο του αντικαγκελάριου του SPD Lars Klingbeil παραπέμπει στον ακριβή κανονισμό: οι επενδύσεις θεωρούνται πρόσθετες εφόσον επιτυγχάνεται ταυτόχρονα επενδυτικό ποσοστό τουλάχιστον 10% στον βασικό προϋπολογισμό.
Στον προϋπολογισμό του 2025 αυτό επιτεύχθηκε οριακά.
Επειδή όμως δεν χρησιμοποιήθηκαν όλα τα προγραμματισμένα κονδύλια, το τελικό ποσοστό ήταν 8,7%. Για τη νομιμότητα, ωστόσο, μετρά ο προγραμματισμός και όχι η πραγματική εκτέλεση.
Επιπλέον, σύμφωνα με το υπουργείο, οι συντάκτες της μελέτης χρησιμοποίησαν για σύγκριση ένα μη χρηματοδοτημένο σχέδιο προϋπολογισμού της προηγούμενης κυβέρνησης, γεγονός που αλλοιώνει τα αποτελέσματα.

Η CDU/CSU αμφισβητεί τα στοιχεία

Η CDU/CSU απέρριψε επίσης τις κατηγορίες περί κατάχρησης.
«Ως CDU/CSU δίνουμε μεγάλη σημασία στο να χρησιμοποιούνται αυτά τα κεφάλαια έτσι ώστε να αντιμετωπίζονται και να επιλύονται προβλήματα», δήλωσε ο κοινοβουλευτικός γραμματέας Steffen Bilger.
Ταυτόχρονα παραδέχθηκε ότι απαιτούνται συχνότερες και πιο έντονες συζητήσεις με τον εταίρο SPD για τη χρήση των πόρων.
Ο Bilger αμφισβήτησε το ποσοστό 95% του ifo, χωρίς να παραθέσει εναλλακτική εκτίμηση. Τ
όνισε ότι η κυβέρνηση θεωρεί καθήκον της τη διασφάλιση επενδύσεων και ότι ο στόχος του συνασπισμού είναι «περισσότερη ανάπτυξη, όχι απλώς περισσότερο χρέος».
Ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας της CSU, Alexander Hoffmann, δήλωσε επίσης ότι «δεν συμμερίζεται ρητά» τις εκτιμήσεις των IW και ifo.

Σφοδρή κριτική και από φορείς

Κριτική διατυπώνεται και από περιβαλλοντικές και κοινωνικές οργανώσεις, όπως η Climate Alliance Germany, το WWF και η Caritas, οι οποίες δεν διαπιστώνουν μέχρι στιγμής ουσιαστικά αποτελέσματα από το ειδικό ταμείο.
Μέχρι τώρα, πολύ λίγα κονδύλια έχουν κατευθυνθεί σε μέτρα όπως η ενεργειακή αναβάθμιση σχολείων, δομών φροντίδας ή σιδηροδρομικών γραμμών.
Για τον λόγο αυτό, ο φιλικός προς το κλίμα εκσυγχρονισμός της χώρας καθυστερεί. «Παρά το ειδικό ταμείο, τα διαθέσιμα κονδύλια για την προστασία του κλίματος το 2026 είναι ακόμη λιγότερα», δήλωσε η Stefanie Langkamp.
Ο Friedrich von Schönfeld επισήμανε ότι δεν έχουν διατεθεί επαρκή κονδύλια για τον εκσυγχρονισμό παιδικών σταθμών, νοσοκομείων, δομών φροντίδας και εγκαταστάσεων για άτομα με αναπηρία — συνολικά περίπου 100.000 κτίρια.
«Αν εξοπλιστούν με καλύτερη μόνωση, σύγχρονα συστήματα θέρμανσης και ηλιακή ενέργεια, υπάρχει τεράστιο δυναμικό για την προστασία του κλίματος.
Ταυτόχρονα μειώνονται τα ενεργειακά κόστη, δημιουργούνται σημαντικές παραγγελίες για την τοπική οικονομία και ενισχύεται μακροπρόθεσμα το κοινωνικό κράτος».

«Αναμένουμε δράση από την κυβέρνηση»

Οι οργανώσεις ζητούν την τήρηση των νομικών προβλέψεων του ειδικού ταμείου.
Κατηγορούν την κυβέρνηση ότι χρησιμοποιεί το ταμείο για την κάλυψη δημοσιονομικών ελλειμμάτων και ακόμη και για τη χρηματοδότηση έργων επιβαρυντικών για το κλίμα.
«Αναμένουμε από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση να αναλάβει δράση τώρα και να προωθήσει ένα ανεξάρτητο πρόγραμμα χρηματοδότησης για την ενεργειακή αναβάθμιση κοινωνικών υποδομών», δήλωσε ο von Schönfeld.
Το ειδικό ταμείο ύψους 500 δισ. ευρώ εγκρίθηκε στις 18 Μαρτίου 2025 από την τότε Bundestag, παρότι είχε ήδη εκλεγεί νέο κοινοβούλιο.
Η απαιτούμενη πλειοψηφία δύο τρίτων επιτεύχθηκε με τη στήριξη της CDU/CSU, του SPD και των Πρασίνων.

www.bankingnews.gr

Ρoή Ειδήσεων

Σχόλια αναγνωστών

Δείτε επίσης